W ostatnim tygodniu przed maturą ustną nie da się już nadrobić słownictwa. Da się natomiast ugrać sporo na technice, na rozłożeniu czasu w zadaniach i na tym, żeby sytuacja egzaminacyjna przestała być nowa.
Poniżej rozkład, który zakłada około czterdziestu minut dziennie. Wszystko na głos, bo cicha powtórka nie trenuje tego, co będzie oceniane.
Dzień 7: struktura i punktacja
Zacznij od tego, co daje największy spokój przy najmniejszym wysiłku: od poznania przebiegu egzaminu co do minuty.
Zapamiętaj cztery liczby: rozmowa wstępna około 2 minut, zadanie 1 maksymalnie 4 minuty, zadanie 2 maksymalnie 3 minuty, zadanie 3 maksymalnie 5 minut. Do tego dwie: około 30 sekund na przeczytanie polecenia w zadaniu 1 i około minuty na przygotowanie się w zadaniu 3.
Potem punktacja. Sprawność komunikacyjna jest oceniana osobno w każdym zadaniu, od 0 do 6 punktów, więc trzy zadania dają 18 z 30. Reszta to zakres i poprawność środków językowych po 4 punkty oraz wymowa i płynność po 2. Szczegółową matrycę opisałem w przewodniku po maturze ustnej.
Na dziś to wystarczy. Nic nie ćwiczysz, tylko wiesz, na czym stoisz.
Dzień 6: zadanie 1 pod stoper
Rozmowa z odgrywaniem roli to jedyne zadanie, w którym to zdający rozpoczyna rozmowę. Przećwicz sam początek pięć razy, na pięciu różnych sytuacjach: Hi, I am calling about..., Excuse me, could I ask about..., Good morning, I would like to arrange....
Potem jedna pełna próba pod stoper. Cel: omówić cztery kwestie i każdą rozwinąć jednym zdaniem uzasadnienia. Nie pięć zdań na pierwszą kwestię i nic na czwartą, bo to jest najdroższy błąd w tym zadaniu.
Dzień 5: opis ilustracji
Znajdź w internecie pięć losowych zdjęć z ludźmi. Każde opisz przez sześćdziesiąt sekund ze stoperem, trzymając się kolejności: miejsce i osoby, czynności w czasie Present Continuous, emocje z hipotezą, tło.
Informator wymaga określenia miejsca, osób i wykonywanych przez nie czynności. To są trzy rzeczy, które muszą paść. Nazwy przedmiotów, których nie znasz, pomijasz. Technikę rozpisałem szerzej w tekście o opisie obrazka.
Dzień 4: zadanie 3 i argumentowanie
Weź trzy dowolne propozycje z życia, choćby trzy pomysły na wyjazd klasowy, i przećwicz schemat: wybór z uzasadnieniem, odrzucenie pozostałych, dwa argumenty na każdą odrzuconą.
Odrzucanie pozostałych opcji jest osobnym elementem polecenia i osobnym punktem w matrycy. Większość zdających poświęca mu jedno zdanie i traci na tym więcej, niż sądzi.
Dzień 3: pełna symulacja
Pierwsze przejście całości: rozmowa wstępna, trzy zadania, pod stoper, nagrane telefonem. Bez zatrzymywania się, nawet jeśli coś pójdzie źle. Egzamin też się nie zatrzyma.
Potem odsłuchaj i policz trzy rzeczy: pauzy dłuższe niż trzy sekundy, liczbę kwestii z polecenia, które faktycznie rozwinąłeś, oraz to, czy zmieściłeś się w czasie. Nic więcej nie analizuj.
Dzień 2: druga symulacja i zwroty ratunkowe
Powtórz symulację na innym zestawie. Powinna być zauważalnie lepsza, bo poprawiasz technikę, nie wiedzę.
Resztę czasu poświęć na trzy zwroty, które mają wyjść odruchowo: That is an interesting question, let me think for a second, What I mean is..., Could you repeat the question, please?. Powtórz każdy dwadzieścia razy na głos. To brzmi absurdalnie i działa.
Dzień 1: przeddzień
Piętnaście minut rozgrzewki mówionej: opis jednego zdjęcia i jedna odpowiedź na pytanie problemowe. Koniec.
Poza tym rzeczy organizacyjne: dokument tożsamości, godzina, sala, dojazd. Wieczorne wkuwanie przed egzaminem ustnym obcina sen, a sen wpływa bezpośrednio na płynność i na dostęp do słownictwa. To jeden z niewielu przypadków, w których mniej nauki daje wyższy wynik.
Dzień egzaminu
Odezwij się po angielsku na głos, zanim wejdziesz do sali. Wystarczy kilka zdań w drodze albo w łazience. Aparat mowy potrzebuje rozgrzewki tak samo jak mięśnie, a pierwsze zdanie na egzaminie nie powinno być pierwszym zdaniem tego dnia.
W sali pamiętaj o jednym: rozmowę w zadaniu 1 zaczynasz Ty. Jeśli masz jedno zdanie przygotowane, pierwsze dziesięć sekund przechodzi automatycznie, a wtedy reszta idzie znacznie łatwiej.
Co, jeśli zostało mniej niż siedem dni
Skróć plan do trzech elementów w tej kolejności: przebieg i punktacja, jedna pełna symulacja pod stoper, trzy zwroty ratunkowe. To jest minimum, które realnie zmienia wynik.
Więcej o samym radzeniu sobie z napięciem znajdziesz w tekście o stresie na maturze ustnej, a jeśli chcesz sprawdzić poziom przed egzaminem, jest test bariery językowej i bezpłatna rozmowa wstępna.
Źródła
- Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2024/2025, CKE: czasy trwania zadań, czas na przygotowanie i kryteria oceniania.
- Egzamin maturalny w Formule 2023, Centralna Komisja Egzaminacyjna: harmonogram i komunikaty dyrektora CKE.
