Zapytany o samopoczucie po angielsku, większość dorosłych mówiących na poziomie B2 odpowiada good albo fine. Po polsku ta sama osoba ma do dyspozycji kilkanaście słów i wybiera precyzyjnie. Ta różnica nie wynika z braku wiedzy, a z tego, że słownictwo emocjonalne rzadko jest ćwiczone w mówieniu.
Dlaczego to akurat te słowa
Laufer (1998) opisuje różnicę między słownictwem biernym a czynnym: rozpoznajemy znacznie więcej słów, niż potrafimy wyprodukować. Emocje są tego najlepszym przykładem, bo frustrated rozumie każdy, a używa go w rozmowie mało kto.
Poniższe dwadzieścia słów wybrałem według jednego kryterium: każde daje się wstawić w miejsce, w którym dziś powiedziałbyś good, bad albo tired, i każde niesie konkretną informację.
20 słówek w czterech grupach
Zamiast good
- relieved: odczuwający ulgę, gdy coś się skończyło dobrze. I'm relieved the audit is over.
- content: spokojnie zadowolony, bez ekscytacji. I'm content with how it turned out.
- pleased: zadowolony z konkretnego wyniku, częste w pracy. I'm pleased with the numbers this quarter.
- encouraged: podniesiony na duchu, gdy coś zaczyna działać. I'm encouraged by the first results.
- grateful: wdzięczny, cieplejsze niż thankful. I'm grateful you stepped in on Friday.
Zamiast bad
- frustrated: sfrustrowany, gdy coś blokuje postęp. I'm frustrated we're still waiting on approval.
- annoyed: poirytowany, lżejsze niż angry. I was a bit annoyed about the last-minute change.
- disappointed: zawiedziony, o wyniku albo o czyimś zachowaniu. I was disappointed with how the call went.
- uneasy: nieswój, gdy coś nie gra, a nie umiesz nazwać co. I feel uneasy about the timeline.
- let down: zawiedziony przez kogoś konkretnego. I felt let down when nobody replied.
Zamiast tired
- drained: wyczerpany, bez energii. I'm completely drained after that week.
- stretched: przeciążony liczbą zadań. I'm a bit stretched this week.
- overwhelmed: przytłoczony ilością albo złożonością. I felt overwhelmed at the start of the project.
- burnt out: wypalony, stan długotrwały. He was close to burnt out by December.
- run down: osłabiony, także fizycznie. I've been feeling run down since the trip.
Stany pośrednie
- nervous: zdenerwowany przed czymś. I get nervous before client calls.
- anxious: niespokojny, silniejsze i dłuższe niż nervous. I've been anxious about the restructuring.
- hesitant: niepewny, wahający się przed decyzją. I'm hesitant to commit to that date.
- torn: rozdarty między dwiema opcjami. I'm torn between the two offers.
- indifferent: obojętny, bez preferencji. Honestly, I'm indifferent about the venue.
Trzy słowa, które brzmią mocniej, niż myślisz
Angry. Po polsku „zdenerwowany" jest łagodne, po angielsku angry w kontekście zawodowym brzmi jak zarzut. Odpowiednikiem jest zwykle frustrated albo annoyed.
Upset. Obejmuje szeroki zakres od rozżalenia po płacz i w rozmowie służbowej bywa odbierane mocniej, niż zamierzasz.
Devastated. Zarezerwowane dla spraw poważnych. Użyte o przesuniętym terminie brzmi ironicznie.
Jarvis i Pavlenko (2008) opisują, że siła emocjonalna słowa rzadko przenosi się dokładnie między językami, więc dosłowne tłumaczenie potrafi zmienić ton wypowiedzi bez zmiany treści.
Emocje w rozmowie zawodowej
Opis stanu plus wpływ na pracę brzmi rzeczowo, a sam opis przeżyć bywa odbierany jako skarga.
I'm a bit stretched this week, could we move the review to Monday?
I'm frustrated we're still blocked on access. Could you push it from your side?
I was disappointed with the last delivery. What can we do differently next time?
Sposoby zgłaszania przeciążenia rozłożyliśmy w tekście o rozmowie 1:1 z managerem, a przyjmowanie trudnych uwag w tekście o feedbacku i krytyce.
Jak zapamiętać te słówka na stałe
Wybierz pięć, nie dwadzieścia. Po jednym na sytuację, w której dziś mówisz good. Pięć używanych daje więcej niż dwadzieścia rozpoznawanych.
Ucz się ich w zdaniach. Nation (2013) podkreśla, że decyduje wielokrotny kontakt ze słowem w kontekście, a nie sama para wyrazów.
Rozłóż powtórki. Carpenter i inni (2012) pokazali przewagę powtórek rozłożonych w czasie nad jednym długim podejściem.
Odpowiadaj precyzyjniej przez tydzień. Za każdym razem, gdy ktoś zapyta how are you, użyj innego słowa z listy. To ćwiczenie kosztuje sekundę dziennie.
Lista do zapisania w telefonie
- relieved, odczuwający ulgę
- content, spokojnie zadowolony
- pleased, zadowolony z wyniku
- encouraged, podniesiony na duchu
- grateful, wdzięczny
- frustrated, sfrustrowany
- annoyed, poirytowany
- disappointed, zawiedziony
- uneasy, nieswój
- let down, zawiedziony przez kogoś
- drained, wyczerpany
- stretched, przeciążony
- overwhelmed, przytłoczony
- burnt out, wypalony
- run down, osłabiony
- nervous, zdenerwowany przed czymś
- anxious, niespokojny
- hesitant, wahający się
- torn, rozdarty
- indifferent, obojętny
Co dalej
Lista działa dopiero wtedy, gdy któreś z tych słów wyjdzie w rozmowie zamiast good. Jeżeli chcesz to przećwiczyć z kimś, kto wyłapie, gdzie wracasz do słów ogólnych, umów bezpłatną rozmowę albo zrób bezpłatny test bariery językowej.