Ćwiczenie 1: Wybierz poprawny szyk
Wybierz poprawne zdanie.
Inwersja: Never have I…, Not only… but also…
Inversion after negative adverbials
Inwersja w angielskim: Never have I, Not only, No sooner… than, Hardly… when, Only then, Little did I know, Had I known, So tired was she. Zasady i ćwiczenia.
W skrócie
Inwersja to przestawienie czasownika posiłkowego przed podmiot w zdaniu twierdzącym, zwykle po przeczącym lub ograniczającym wyrażeniu na początku zdania: Never have I seen such chaos. Nadaje wypowiedzi formalny, dobitny lub literacki charakter i pojawia się też w zdaniach warunkowych bez if: Had I known…, Should you need…
Jak działa inwersja
Szyk wygląda jak w pytaniu: wyrażenie + czasownik posiłkowy + podmiot + reszta. Jeśli w zdaniu nie ma posiłkowego (Present Simple, Past Simple), dodajesz do/does/did. Z be jako czasownikiem głównym przestawiasz samo be.
Zdanie zwykłe a inwersja
| Zdanie zwykłe | Inwersja |
|---|---|
| I have never seen such a mess. | Never have I seen such a mess. |
| I rarely go out on weekdays. | Rarely do I go out on weekdays. |
| She didn't say a word. | Not a word did she say. |
| I had no idea what would happen. | Little did I know what would happen. |
| He was so tired that he fell asleep. | So tired was he that he fell asleep. |
Wyrażenia przeczące i ograniczające
| Wyrażenie | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| Never (before) | nigdy (wcześniej) | Never before had the city seen such crowds. |
| Rarely / Seldom | rzadko | Seldom do we get such an opportunity. |
| Not only… but (also) | nie tylko… ale też | Not only did he lie, but he also blamed me. |
| Under no circumstances | w żadnym wypadku | Under no circumstances should you open this door. |
| At no time | ani przez chwilę, nigdy | At no time was the public in danger. |
| In no way / On no account | w żaden sposób / pod żadnym pozorem | On no account must you tell her. |
| Little | w ogóle nie, ani trochę | Little did they realise how serious it was. |
| Nowhere | nigdzie | Nowhere else will you find such prices. |
| Not until / Not till | dopiero gdy | Not until I got home did I notice the stain. |
| Only then / Only when / Only after / Only by | dopiero wtedy / gdy / po / tylko poprzez | Only when the lights went out did we realise the danger. |
Uwaga na wyrażenia z only i not until: inwersja następuje w zdaniu głównym, a nie w zdaniu czasowym. Only after he had left did I relax, po Only after he had left szyk jest zwykły, a inwersja pojawia się w did I relax.
- Not only is she talented, but she is also very hard-working. Nie tylko jest utalentowana, ale też bardzo pracowita.
- Under no circumstances will refunds be given. W żadnym wypadku nie zwracamy pieniędzy.
- Little did I know that she was my new boss. Nie miałem pojęcia, że to moja nowa szefowa.
- Only then did I understand what he meant. Dopiero wtedy zrozumiałem, co miał na myśli.
No sooner… than i Hardly… when
Te konstrukcje opisują dwa zdarzenia następujące tuż po sobie („ledwie…, a już…”). Zwykle stoją w Past Perfect (pierwsze zdarzenie) i Past Simple (drugie). Zapamiętaj pary: No sooner… than, Hardly / Scarcely / Barely… when (rzadziej before).
| Konstrukcja | Przykład |
|---|---|
| No sooner + had + podmiot + III forma… than + Past Simple | No sooner had I sat down than the phone rang. |
| Hardly + had + podmiot + III forma… when + Past Simple | Hardly had we left when it started to rain. |
| Scarcely + had + podmiot + III forma… when + Past Simple | Scarcely had the film begun when the power went off. |
So / such… that
Dla mocnego efektu można przesunąć na początek so + przymiotnik/przysłówek lub such + be, wtedy następuje inwersja. Zwykłe so… that i such… that opisuje temat So, such, too i enough.
- So tired was she that she fell asleep at her desk. Była tak zmęczona, że zasnęła przy biurku.
- So quickly did he run that nobody could catch him. Biegł tak szybko, że nikt nie mógł go dogonić.
- Such was the noise that we couldn't hear ourselves think. Hałas był taki, że nie słyszeliśmy własnych myśli.
Inwersja w zdaniach warunkowych
W stylu formalnym można opuścić if i przestawić should, were lub had. Przeczenie: Had I not…, Were it not for…, bez skrótów (Hadn't I… jest błędem).
| Typ | Z if | Z inwersją |
|---|---|---|
| First (formalny) | If you should need help, call us. | Should you need help, call us. |
| Second | If I were rich, I would travel. | Were I rich, I would travel. |
| Second (were to) | If the plan were to fail, we'd lose everything. | Were the plan to fail, we'd lose everything. |
| Third | If I had known, I would have come. | Had I known, I would have come. |
| gdyby nie | If it hadn't been for you, I'd have given up. | Had it not been for you, I'd have given up. |
So, neither, nor i inne przypadki
Inwersję znasz z krótkich odpowiedzi: So do I, Neither can she, Nor have we, zobacz Krótkie odpowiedzi oraz so do I / neither do I. Ten szyk jest neutralny i potoczny.
- I don't eat meat, and neither does my sister. Nie jem mięsa, moja siostra też nie.
- He can't swim, nor can he ride a bike. Nie umie pływać ani jeździć na rowerze.
Istnieje też inwersja pełna (czasownik główny przed podmiotem) po okolicznikach miejsca, w stylu literackim i opisowym: Here comes the bus, Down came the rain, On the hill stood an old castle. Gdy podmiotem jest zaimek, inwersji nie ma: Here it comes, nie Here comes it.
Typowe błędy Polaków
- Never I have seen such a beautiful place. → Never have I seen such a beautiful place. Po Never na początku zdania czasownik posiłkowy stoi przed podmiotem.
- Rarely he goes to the cinema. → Rarely does he go to the cinema. Bez czasownika posiłkowego trzeba dodać does/did, a czasownik główny wraca do formy podstawowej.
- No sooner had I arrived when it started to snow. → No sooner had I arrived than it started to snow. Stała para to no sooner… than (a hardly… when).
- Only when I got home I realised my wallet was missing. → Only when I got home did I realise my wallet was missing. Po Only when inwersja następuje w zdaniu głównym (did I realise).
- Hadn't she helped me, I would have failed. → Had she not helped me, I would have failed. W inwersji warunkowej przeczenie nie ma skrótu: Had + podmiot + not.
- Not only he speaks French, but also German. → Not only does he speak French, but he also speaks German. / He speaks not only French but also German. Not only na początku zdania wymaga inwersji. Bez inwersji not only stawiamy przed elementem, którego dotyczy.
Ćwiczenia
Ćwiczenie 2: Transformacje
Dokończ zdanie z inwersją, używając słowa z nawiasu (2–5 słów).
Ćwiczenie 3: Sprawdź się: uzupełnij luki
Przekształć zdanie, zaczynając od podanego wyrażenia. W luce wpisz brakującą część (czasownik posiłkowy, podmiot i ewentualnie czasownik).
Chcesz mówić tym bez zastanowienia?
Gramatyka z ekranu to dobry start. Na bezpłatnej konsultacji ustalimy Twój cel i plan lekcji 1:1.
Spotkanie online przez Google Meet · Bez oceniania, bez testu gramatyki, bez zobowiązań.
