Ćwiczenie 1: Wybierz poprawną wersję
Zaznacz zdanie, które precyzyjnie opisuje sytuację.
Have something done — zlecenia i usługi
Have something done (causative)
Have/get something done: jak powiedzieć, że ktoś coś dla ciebie zrobił, have something stolen, get sb to do i have sb do. Tabela czasów, błędy Polaków, ćwiczenia.
W skrócie
Have something done (have + dopełnienie + III forma) mówi, że ktoś zrobił coś dla ciebie, zwykle na twoje zlecenie: I had my hair cut, byłem u fryzjera. Get something done znaczy to samo, ale brzmi bardziej potocznie. Ta sama konstrukcja opisuje też przykre doświadczenia: She had her bag stolen, ukradziono jej torebkę.
Budowa: have + dopełnienie + III forma
Kolejność jest stała: have/get + co + III forma. Zmienia się tylko forma have lub get, zależnie od czasu. Po polsku często mówimy wtedy „zrobiłem sobie” albo używamy formy bezosobowej, a po angielsku musisz zaznaczyć, że czynność wykonał ktoś inny.
Have something done w różnych czasach
| Czas | Przykład |
|---|---|
| Present Simple | I have my car serviced every year. |
| Present Continuous | We're having the kitchen painted this week. |
| Past Simple | She had her nails done yesterday. |
| Present Perfect | Have you had your eyes tested recently? |
| be going to | I'm going to have my hair dyed. |
| will | We'll have the parcel delivered to your office. |
| modal | You should have that tooth checked. |
Przeczenia i pytania (have jest tu zwykłym czasownikiem)
| Forma | Przykład |
|---|---|
| twierdzenie | He had his bike repaired. |
| przeczenie | He didn't have his bike repaired. |
| pytanie | Did he have his bike repaired? |
| pytanie szczegółowe | Where do you have your hair cut? |
Usługi: fryzjer, mechanik, dentysta
Najczęstsze użycie: płacisz komuś za wykonanie usługi. Jeśli powiesz I cut my hair, zabrzmi to tak, jakbyś obciął włosy sam.
- I had my hair cut yesterday. Wczoraj obciąłem włosy (u fryzjera).
- We're having a new kitchen fitted next month. W przyszłym miesiącu montują nam nową kuchnię.
- Where did you get your car repaired? Gdzie naprawiłeś samochód?
- You need to have your passport renewed. Musisz wyrobić nowy paszport. (przedłużyć ważność)
- She got her photo taken for her new ID card. Zrobiła sobie zdjęcie do nowego dowodu.
Have something stolen, przykre doświadczenia
Ta sama budowa opisuje coś, co przytrafiło się komuś bez jego woli, zwykle coś nieprzyjemnego. Nie chodzi o zlecenie, tylko o doświadczenie.
- I had my wallet stolen on the tram. Ukradziono mi portfel w tramwaju.
- He had his car broken into last night. W nocy włamano mu się do samochodu.
- They had their flight cancelled. Odwołano im lot.
Porównaj ze zwykłą stroną bierną: My wallet was stolen skupia się na portfelu, I had my wallet stolen, na osobie, która to przeżyła.
Get something done
Get something done ma to samo znaczenie co have something done, ale jest bardziej potoczne. Często sugeruje też, że coś trzeba wreszcie załatwić albo że wymagało to wysiłku.
- I must get my phone fixed. Muszę oddać telefon do naprawy.
- Get your homework done before dinner! Zrób lekcje przed obiadem!
Get sb to do i have sb do
Gdy chcesz wymienić osobę, która coś wykona, używasz dwóch konstrukcji z czynnym czasownikiem.
| Konstrukcja | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| get + osoba + to + bezokolicznik | namówić, przekonać kogoś (często z trudem) | I finally got my brother to help me. |
| have + osoba + bezokolicznik (bez to) | polecić komuś, zlecić (zwykle osobie, która się tym zajmuje) | I'll have my assistant call you back. |
- Can you get Tom to fix the light? Możesz namówić Toma, żeby naprawił światło?
- The manager had the cleaner check all the rooms. Kierownik polecił sprzątaczce sprawdzić wszystkie pokoje.
Typowe błędy Polaków
- I cut my hair yesterday. (u fryzjera) → I had my hair cut yesterday. I cut my hair znaczy, że obciąłem je sam. Gdy zrobił to fryzjer, używamy have/get something done.
- I had cut my hair. → I had my hair cut. Kolejność ma znaczenie: had cut to Past Perfect (sam obciąłem wcześniej). W konstrukcji kauzatywnej dopełnienie stoi przed III formą.
- I had repaired my car at the garage. → I had my car repaired at the garage. Dopełnienie (my car) musi stać między have a III formą czasownika.
- We had our house paint last year. → We had our house painted last year. Po dopełnieniu stoi III forma czasownika, nie bezokolicznik.
- I got my brother help me. → I got my brother to help me. Po get + osoba stoi to + bezokolicznik. Bez to używamy go tylko po have: I had my brother help me.
- Have you done your eyes tested? → Have you had your eyes tested? Czasownikiem kauzatywnym jest have (w Present Perfect: have had), a nie do.
Ćwiczenia
Ćwiczenie 2: Przetłumacz na angielski
Użyj konstrukcji have/had something done.
Ćwiczenie 3: Sprawdź się: uzupełnij luki
Uzupełnij luki konstrukcją have/get something done albo get sb to do / have sb do. Użyj słów w nawiasie.
Chcesz mówić tym bez zastanowienia?
Gramatyka z ekranu to dobry start. Na bezpłatnej konsultacji ustalimy Twój cel i plan lekcji 1:1.
Spotkanie online przez Google Meet · Bez oceniania, bez testu gramatyki, bez zobowiązań.
